Miasto Stoleczne Warszawa

Dziesiątki miejsc na poranne spacery

Zasiedzenia gruntów należących do m.st. Warszawa

W związku z koniecznością wyjaśnienia kwestii dotyczącej podejmowanych przez m.st. Warszawa działań polegających na proponowaniu osobom władającym nieruchomościami stanowiącymi własność m. st. Warszawy zawarcie stosunku obligacyjnego (umowy dzierżawy, a w uzasadnionych przypadkach umowy użyczenia), informujemy:

Podjęte przez Miasto działania mają na celu uporządkowanie sytuacji faktycznej i prawnej nieruchomości należących do miasta. Miasto działa tutaj nie z pozycji organu administracji publicznej czyli na podstawie przepisów prawa administracyjnego, lecz z pozycji właściciela, w oparciu o przepisy kodeksu cywilnego dotyczące ochrony własności. Obowiązek szczególnej dbałości o mienie komunalne należy do obowiązków nałożonych ustawami i znajduje swoje odzwierciedlenie w szczególności w przepisach ustawy o samorządzie gminnym oraz o gospodarce nieruchomościami.

Wykonanie tego obowiązku nie jest skierowane przeciwko jakiejkolwiek osobie posiadającej słuszny tytuł do dysponowania nieruchomością. Ażeby jednak ocenić, czy taki tytuł istnieje i jakie są jego podstawy, pracownicy urzędu zwracają się z prośbą o dostarczenie posiadanych dokumentów oraz zawarcie umowy.

Należy pamiętać, że skomplikowana sytuacja prawna gruntów warszawskich (wynikająca m.in. z dekretu warszawskiego, wielkiej ilości wywłaszczeń, nie uporządkowanych tytułów własności od kilkudziesięciu lat) wymaga uporządkowania.

Dekret warszawski dokonuje rozdzielenia prawa własności gruntu i posadowionego na nim budynku. Sytuacja taka ma miejsce, kiedy:
- byli właściciele złożyli wniosek dekretowy i nie został on rozpatrzony wcale,
- został rozpatrzony pozytywnie, ale jeszcze nie wydano decyzji i nie zawarto aktu notarialnego,
- został rozpatrzony negatywnie, a następnie stwierdzono nieważność takiego rozpatrzenia.

W związku z tym duża liczba budynków mieszkalnych ciągle pozostaje własnością byłych właścicieli lub ich następców prawnych, zaś grunt z mocy prawa stanowi własność miasta. W takiej sytuacji zawarcie umowy dzierżawy lub użyczenia dotyczyło będzie wyłącznie gruntu. Wysyłane do mieszkańców zaproszenia do zawarcia umowy nie dotyczą budynków należących do tych osób, ale wyłącznie gruntu stanowiącego własność miasta.

Nie jest jednak tajemnicą, że oprócz osób pokrzywdzonych dekretem warszawskim, z gruntów komunalnych często korzystają i czerpią z tego korzyści osoby i firmy, które swoje prawo władania nieruchomością wywodzą wyłącznie z chaotycznych działań lub też braku nadzoru nad gruntami ze strony administracji miejskiej w ubiegłych dziesiątkach lat.

W odniesieniu do osób i firm nieuprawnionych, Miasto ma obowiązek egzekwowania, w imieniu swoich mieszkańców, opłat za korzystanie z gruntu i w tym celu wysyłane są przedmiotowe zaproszenia do zawarcia umów dzierżawy.

W efekcie podjętych działań weryfikacji podlegają wszelkie tytuły władania gruntami, odnajduje się (przedstawiają je osoby zainteresowane) szereg dokumentów, dzięki którym nawet sprawy zwrotu nieruchomości w trybie dekretu warszawskiego być może będą mogły być szybciej rozpatrywane.

Wysłane pisma należy traktować w związku z tym przede wszystkim jako dążenie do możliwie najszybszej regulacji stanu prawnego i faktycznego nieruchomości pozostających własnością miasta, z poszanowaniem praw osób mających słuszne tytuły do władania nieruchomością.

Działki gruntu, których problem ten dotyczy znajdują się terenie całego Miasta st. Warszawy. Ich liczba może być podana tylko w przybliżeniu z uwagi, iż na bieżąco trwa proces weryfikacji zapisów ewidencji gruntów i budynków ze stanem faktycznym, prowadzone są badania dokumentów oraz wizje w terenie. Liczbę, nieruchomości, co do których w pierwszej kolejności podjęto działania, czyli przede wszystkim takich, które mogą stanowić samodzielną działkę budowlaną szacuje się na około 1800. Znaczną liczbę wszystkich nieruchomości stanowią działki o niewielkiej powierzchni.

Terminy, jakie wyznaczane są posiadaczom w celu przedstawienia przez nich dokumentów mogących świadczyć o posiadanym tytule prawnym do nieruchomości, ewentualnie w razie ich braku do zawarcia proponowanej umowy, obejmują kilkanaście dni i powinny być wystarczające do przekazania niezbędnych informacji, ewentualnej wizyty w delegaturze biura gospodarki nieruchomościami oraz do podpisania umowy.

Trzyletnie terminy proponowane jako okresy umów wynikają z faktu, że w przypadku, jeżeli roszczenia do ustanowienia prawa użytkowania wieczystego lub zwrotu własności nieruchomości okażą się zasadne, to ich pozytywna realizacja spowoduje bezprzedmiotowość zawartej umowy. Ponadto zawieranie umów na dłuższe okresy, jest prawnie uwarunkowane (ustawa o gospodarce nieruchomościami oraz uchwała Rady Warszawy) od przeprowadzenia konkursu na dzierżawę. Ze zrozumiałych względów, szczególnie jeżeli gruntem władają byli właściciele, o konkursie nie może być mowy.

Podkreślić również należy, że brak jakichkolwiek podstaw prawnych do władania gruntem należącym do miasta, np. przez byłych właścicieli oczekujących na regulację w trybie dekretu warszawskiego, może w skrajnych wypadkach doprowadzić do sytuacji, że taki grunt stanie się przedmiotem wniosku zupełnie innej osoby (np. najemcy lub dzierżawcy) o nabycie bezprzetargowe, przetargowe lub zasiedzenie. Takie sytuacje są coraz częstsze i dlatego należy podkreślić, że podjęte działania leżą w interesie byłych właścicieli.